Beeldbrug aflevering 7: Emma Knol en Floor Wandel

Afbeelding links: Vivian Maier, Chicago, June 1978, chromogene afdruk; later afgedrukt, 10 x 15 inches (foto: Howard Greenberg Gallery http://www.howardgreenberg.com/exhibitions/vivian-maier-the-color-work?view=slider#6)
Afbeelding rechts: Floor Wandel, Blijf lekker liggen, fotografie, 2020.

In het werk van Floor Wandel speelt nostalgie een belangrijke rol. Oude apparaten en spullen, zoals een analoge telefoon, komen regelmatig voor in haar foto’s, films en installaties. Daarnaast probeert Wandel door kleurgebruik en compositie nostalgische gevoelens op te roepen. Op deze foto ontbreken apparaten. In de voorstelling is slechts een sofa, een geel kussen en een paar voeten met gestipte sokken te zien. Hoewel de foto recentelijk is gemaakt, oogt dit beeld ouder. Wellicht wordt de toeschouwer misleid door de glanzende fluwelen bekleding van de vintage sofa en het felgele kussen; materialen en kleuren die een andere tijd uitstralen. Het ontbreken van apparaten draagt misschien ook bij aan deze illusie, aangezien zij vaak een specifiek tijdperk verraden. Er gaat een bepaalde geheimzinnigheid uit van deze foto, wat ook wordt veroorzaakt door de aanwezigheid van een stel benen. Benen zijn vaker een motief in Floors werk, zoals in de video Weltschmerz, en bevatten een zekere anonimiteit [1]. Aan de benen kan geen gezicht verbonden worden, terwijl juist een gezicht veel kan blootgeven over iemands persoonlijkheid. Deze foto nodigt de toeschouwer uit om fantasie te gebruiken en zelf het beeld te verbinden aan een mens, een tijd of een verhaal. 

[1]

Een fotograaf die ook benen fotografeerde is Vivian Maier (1926-2009) [2]. Maier woonde een groot deel van haar leven in Chicago waar ze als nanny maar vooral als fotograaf werkzaam was. Dit laatste hield zij echter goed verborgen, pas na haar dood werd haar werk ontdekt. Ze maakte zwart-witfoto’s en kleurenfoto’s van het dagelijks leven op straat. Bovenstaande foto maakte zij in Chicago in de jaren zeventig. De mooie, oude auto vult het grootste deel van het beeld. De rode, leren autobekleding straalt luxe uit. De eigenaar van het voertuig is afwezig, al geven de margrieten op de achterbank misschien iets weg over deze persoon. Het vrolijke geel van de harten staat een beetje in contrast met het meer serieuze dieprood van de auto. De kleur geel keert vaak terug in Maiers kleurenfoto’s. Een vergelijkbare geelkleur is ook te zien in het kussen op de foto van Wandel. 

Naast het kleurgebruik zijn er meer overeenkomsten tussen de twee werken te vinden. Zowel in de foto van Maier als van Wandel spelen objecten een grote rol. Qua materiaal verschilt het rode leer niet zo veel van het fluweel, beide glanzen en beide nemen ons mee terug naar een andere tijd. In het geval van Maier kunnen we nostalgisch terugkijken naar de jaren zeventig. Bij Wandel kunnen we hetzelfde doen, al is haar beeld een illusie van een bepaalde tijd. Dat verduidelijkt wellicht dat die tijd voorbij is, wat het werk een melancholischer karakter geeft. Benen zonder het bijbehorende lichaam kunnen hetzelfde effect hebben als de bloemen op de achterbank. Van wie zijn deze voeten? Van wie zijn deze bloemen? Het is een genot om de tijd te nemen voor de prachtige beelden van zowel Vivian Maier als de jonge Floor Wandel, en weg te dromen naar een andere tijd.

Geschreven door Emma Knol.

 [2] Een voorbeeld van een dergelijk werk vind je onder andere hier: http://www.vivianmaier.com/gallery/color-1/#slide-11.